ADO SPEELGOED, SPEELT GOED!

geplaatst in: Algemeen | 0

ADO SPEELGOED, SPEELT GOED!

Houten ADO speelgoed van ontwerper Ko Verzuu

CODA Museum presenteert van 13 oktober 2012 tot en met 10 februari 2013 de bijzondere collectie ADO speelgoed die in 2009 kon worden aangekocht met financiële steun van het Mondriaan Fonds, SNS REAAL Fonds en de Vereniging Museumvrienden van CODA. Het ADO speelgoed wordt getoond in combinatie met historisch materiaal in een fantastische tentoonstelling die spelen, kijken, doen, fantaseren en ontdekken centraal stelt.

Voor liefhebbers van design, speelgoedverzamelaars en inwoners van Apeldoorn staat de naam ADO voor de bijzondere collectie houten speelgoed die in de jaren 1925 – 1955 werd ontworpen door Ko Verzuu. Deze collectie is niet alleen onlosmakelijk verbonden met een stuk lokale geschiedenis, maar raakt ook aan de vernieuwingen in de kunst, ziekenzorg en pedagogiek in de eerste helft van de 20ste eeuw.

Arbeidstherapie voor tbc-patiënten
In het stiltegebied aan de rand van Apeldoorn vestigde zich in 1920 het sanatorium Berg en Bosch. Dit sanatorium bood rust en verzorging aan tbc-patiënten. Eenmaal hersteld van hun aandoening bleek de overgang naar het reguliere werkzame leven hen echter vaak zwaar te vallen. Om patiënten beter voor te bereiden op deze overgang ontwikkelde het sanatorium een moderne behandelmethode: arbeidstherapie. Een van de vormen hiervan was het produceren van houten speelgoed. Dit speelgoed kreeg de naam ADO; een afkorting die in eerste instantie stond voor Arbeid Door Onvolwaardigen, maar in 1962 wijselijk veranderd werd in Apart Doelmatig Onverwoestbaar.

Heldere vorm, frissche kleuren en sterke constructie
Het kleurrijke ADO speelgoed werd ontworpen door Ko Verzuu (1901-1971) die de leiding had over de ADO werkplaatsen. Verzuu liet zich bij het ontwerpen van de vele houten auto’s, treinen, blokkendozen, poppenhuismeubels en spellen inspireren door de grote kunstenaars van zijn tijd, waaronder Gerrit Rietveld (1888-1964) en Piet Mondriaan (1872-1944). De combinatie van strakke vormen met een palet van heldere, primaire kleuren verklaart de grote aantrekkingskracht van het speelgoed. De pedagogische ideeën van onderwijshervormers Maria Montessori en Fröbel waren een tweede inspiratiebron voor Verzuu.

Spelen, kijken en doen
De tentoonstelling in CODA Museum is vormgegeven door grafisch ontwerper Eloi Koster en meubelontwerper en interieurarchitect Jesse van Lienen. Het principe van Verzuu – spelenderwijs ontdekken en de fantasie de vrije loop laten – is op bijzondere wijze vertaald naar de tentoonstelling. Zo worden bezoekers uitgenodigd om in een reconstructie van de ADO werkplaats zelf een stuk speelgoed in elkaar te zetten en kinderen kunnen met ‘echte’ ADO auto’s door de tentoonstelling rijden.

Publicatie ADO Speelgoed Toys
Bij de tentoonstelling verschijnt een facsimile uitgave van de tentoonstellingscatalogus ADO Speelgoed Toys die in 1994 werd uitgegeven door Museum Boijmans Van Beuningen. Dit inhoudelijk sterke en fraai vormgegeven boek is geschreven door Frederike Huygen en Johannes Teutenberg. Voor het boek (80 pagina’s) bestaat nog altijd veel belangstelling. De facsimile uitgave is in de museumwinkel van CODA te koop voor € 24,95.

Informatie
Tentoonstelling Ado speelgoed, speelt goed!
CODA Museum Apeldoorn | 13.10.2012 t/m 10.02.2013 | www.coda-apeldoorn.nl/ado
De tentoonstelling in CODA Museum gaat vergezeld van een digitale tentoonstelling. Deze is eveneens op www.coda-apeldoorn.nl/ado te bekijken.